Sirkü 2140 Ortağın alacağının şirket sermayesine eklenmesi nakit sermaye artırımı sayılır mı
Şirketler genellikle nakit ihtiyaçlarını banka kredisinden ziyade ortaklara borçlanarak karşılamaktadırlar.
Borcun geri ödemesinde ise şirketten borç tutarı kadar nakit çıkmaktadır. Bu durum da nakde sık sık ihtiyaç duyan şirketler için yeni bir nakit sıkıntısı demektir.
Diğer taraftan Ortaktan alınan borun şirketin öz sermayesinin 3 katı aşması halinde aşan kısım için ortağa faiz ödemesi ve KDV ve Stopaj yapma yükümlülüğü doğmaktadır. Bu yükümlülüğe uyulmaması halinde ise vergi incelemesine tabi olma durumu ortaya çıkmaktadır.
Şirketler için hem mali yapıyı düzeltmek hem de nakit çıkışı yapmadan borç yükünü hafifletmek adına ortaklar kurulu veya genel kurul kararı ile sermaye artırımına giderek ortağın şirketten alacağının sermaye artırımında sermaye payı olarak mahsup edilmesine karar veriyor. Böylece şirket, ortağına olan borcunu nakit olarak ödemek yerine ortağa yeni şirket hissesi vererek şirketten nakit çıkışını önlediği gibi Örtülü sermaye riskinden ve adat hesaplamaktan kurtuluyor. Ayrıca Bilançosunda da “Kısa/Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar” (Borçlar) kalemini azalırken, “Öz kaynaklar” (Sermaye) kalemi artırarak şirketin kredibilitesini ve finansal rasyolarını iyileştiriyor.
Bu durumda Şirketler 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nin 10.6.1 bölümü gereği bilanço içi kalemlerin birbiri içinde mahsubu şeklinde gerçekleştirilen sermaye artışları indirim hesabının dışında bırakıldığından nakit sermaye indiriminden yararlanamıyordu.
Ancak bazı şirketler ortaklar kurulu veya genel kurulda nakit sermaye artırımı kararı alarak hesaplar arasında mahsup yapmadan önce borcunu ortağa ödüyor sonra ortak da tahsil ettiği parayı sermaye taahhüdünü yerine getirmek üzere şirkete yeniden yatırarak nakit sermaye artırımı indiriminden yararlanıyor.
Ancak Vergi idaresi bu yöntemi nakit sermaye ödemesi olarak kabul etmiyor.
GİB. Kahramanmaraş Vergi Dairesi Başkanlığının 27.01.2020 tarihli, 47285862-125[10-2017/12]-4307 sayılı özelgesi
“331-Ortaklara Borçlar” hesabında takip edilen şirket borcunun ortağınıza geri ödenmesi ve ödenen bu tutarın ortağınız tarafından sermaye artırımı dolayısıyla kendisine isabet eden taahhüdün yerine getirilmesinde kullanılması halinde, bu tutarla sınırlı olmak üzere Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde düzenlenen indirim uygulamasından faydalanmanız mümkün bulunmamaktadır.”
Yönündedir.
Ancak,
Danıştay 9. Dairesinin 22.02.2024 tarihli, E.2022/2772, K.2024/789 sayılı kararında Bölge İdare Mahkemesince verilen aşağıda sonucu özetlenen Bölge İdare mahkemesi kararı onanmıştır.
“Sermaye artırım kararının ticaret siciline tescilinden önce şirket ortaklarına ödediği borçların, ortaklar tarafından tekrar şirket hesaplarına aktarılması ve sermaye artırımında kullanılmasının, nakit sermaye artırımı sayılıp sayılmayacağı, bu işlemin, bilanço içi kalemlerin birbiri içinde mahsubu şeklinde gerçekleştirilen sermaye artışı olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususunun açıklığa kavuşturulması gerektiği, uyuşmazlıkta, davacı şirket tarafından yapılan sermaye artırımının tescil edildiği tarihten önce şirkete ortakları tarafından, kendilerine yapılan borç ödemelerinin sermayeye eklenmesi yoluyla yapılan sermaye artırımının, bilanço içi kalemlerin birbiriyle mahsubu şeklinde gerçekleştirilen sermaye artışı olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varıldığından, davacı şirketin nakit sermaye artırımı olarak Kanunda öngörülen indirimden yararlandırılması gerektiği halde söz konusu sermaye artışından kaynaklı faiz indiriminin kabul edilmemesi sonucu yapılan dava konusu cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.”
Bu yargı kararı bir olaya şamildir. İdari yargıca bu yönde verilen kararlar müstekar hale gelmemiştir. Ayrıca nakit sermaye indiriminde idare şimdi Özel amaçlı YMM raporu da istemektedir. Dolayısıyla bu şeklide nakit sermaye artımı indiriminden yararlanırlarken şirketlerin bu hususları dikkate alınmasında yarar vardır.
—————————————
Hatırlatma:
Sirkülerimiz bilgilendirme amaçlı olup belirli bir konu hakkında genel çerçevede bilgi vermek amacını taşıdığından içerikten kaynaklanan veya içeriğe ilişkin ortaya çıkan sonuçlardan dolayı herhangi bir sorumluluk iddiasında bulunulamaz.
Bu sirkümüzde yer verilen bilgiler yazının tarihi itibarıyla geçerli olup, yazı tarihinden sonra gerçekleşebilecek yasal değişiklikler, gelişecek uygulamalar ve yargı kararları ileride farklı düzenlemeleri ve değerlendirmeleri gerektirebilmektedir.
Bu nedenle konular ile ilgili karar vermeden önce profesyonel bir danışmandan görüş ve destek alınması tavsiye olunur.
